बेंगळुरूजवळ ‘स्टोरी ऑफ सिल्क म्युझियम’ उभारले; कर्नाटकातील रेशीम परंपरेचा जिवंत इतिहास उलगडणार

INTACH च्या पुढाकारातून अवतीहल्ली स्टेशनवर वारसा संग्रहालयाची निर्मिती
रेशीम उद्योग, शेतकरी आणि परंपरेचा प्रवास आता एका छताखाली

बेंगळुरूजवळील अवतीहल्ली रेल्वे स्थानकावर ‘स्टोरी ऑफ सिल्क म्युझियम’ या नव्या वारसा संग्रहालयाचे उद्घाटन 19 एप्रिल रोजी होणार आहे. INTACH बेंगळुरू शाखेच्या पुढाकारातून तयार करण्यात आलेले हे संग्रहालय भारतातील रेशीम उद्योगाचा इतिहास, प्रक्रिया आणि त्यामागील शेतकऱ्यांचे जीवन यावर प्रकाश टाकते. कर्नाटकात तयार होणाऱ्या तुती रेशमाचा प्रवास कसा घडतो, हे या ठिकाणी प्रत्यक्ष अनुभवता येणार आहे. शाळांमध्ये शिकवला जाणारा रेशीम आता प्रत्यक्ष अनुभवाच्या माध्यमातून लोकांसमोर आणण्याचा प्रयत्न या संग्रहालयातून करण्यात आला आहे.


बंगळुरू : बंगळुरूच्या उत्तरेला असलेल्या अवतीहल्ली रेल्वे स्थानक येथे रेशीम परंपरेवर आधारित ‘स्टोरी ऑफ सिल्क म्युझियम’ उभारण्यात आले आहे. हे संग्रहालय 19 एप्रिल रोजी सर्वांसाठी खुले करण्यात येणार आहे.

INTACH च्या बेंगळुरू शाखेने या प्रकल्पावर काम केले असून मीरा अय्यर आणि अरविंद चंद्रमोहन यांच्या पुढाकारातून जुन्या हेरिटेज रेल्वे स्थानकांचे पुनर्स्थापन करण्यात आले. या स्थानकांचा उपयोग सांस्कृतिक आणि शैक्षणिक उपक्रमांसाठी करण्याचा उद्देश ठेवण्यात आला आहे.

या संग्रहालयात रेशीम उत्पादनाची संपूर्ण प्रक्रिया दाखवण्यात आली आहे. रेशीम किड्यांच्या अंडीपासून ते कोकून आणि अंतिम तंतूपर्यंतचा प्रवास प्रत्यक्ष मॉडेल्स आणि काचेच्या प्रदर्शनांमधून समजावून सांगण्यात आला आहे.

कर्नाटक हे देशातील सुमारे 50% तुती रेशीम उत्पादन करणारे राज्य असून येथे बनणाऱ्या कांजीवरम, बनारसी आणि पटोला साड्यांमध्येही या रेशमाचा मोठा वाटा आहे, अशी माहिती या संग्रहालयात देण्यात आली आहे.

सिडलघट्टा आणि रामनगर यांसारखी शहरे रेशीम उद्योगाची महत्त्वाची केंद्रे असून स्थानिक शेतकरी या उद्योगावर मोठ्या प्रमाणावर अवलंबून आहेत. मात्र कीटकनाशकांचा वापर आणि मजुरांची कमतरता यांसारख्या आव्हानांचाही त्यांना सामना करावा लागत असल्याचे शेतकऱ्यांनी सांगितले आहे.

या संग्रहालयाच्या माध्यमातून स्थानिकांसोबतच पर्यटकांनाही रेशीम उद्योगाचा समृद्ध वारसा जवळून अनुभवता येणार आहे. प्रवेश मोफत असून नागरिकांनी मोठ्या संख्येने भेट द्यावी, असे आवाहन करण्यात आले आहे.