विजयी मिरवणुकीदरम्यान आग, 10 जण भाजले
रसायनमिश्रित हळदीमुळे आरोग्य व मंदिर संरचनेला धोका
जेजुरी येथे झालेल्या आगीच्या घटनेमुळे पूज्य खंडोबा मंदिर परिसरात मोठ्या प्रमाणावर वापरल्या जाणाऱ्या रसायनयुक्त भंडाऱ्याचा धोका पुन्हा एकदा समोर आला आहे. विजयी मिरवणुकीदरम्यान भंडारा, दिवे, कापूर आणि फटाक्यांच्या संपर्कामुळे आग लागून अनेक जण भाजले गेले. या घटनेमुळे भाविकांच्या सुरक्षेबरोबरच सार्वजनिक आरोग्याचा प्रश्न गंभीर बनला आहे. स्थानिक नागरिक, पुजारी आणि कार्यकर्त्यांनी प्रशासनाच्या दुर्लक्षावर तीव्र नाराजी व्यक्त केली आहे. भेसळयुक्त भंडाऱ्याच्या मुळाशी जाऊन कारवाई करण्याची जोरदार मागणी होत आहे.
पुणे : जेजुरी येथे रविवारी विजयी मिरवणुकीदरम्यान लागलेल्या आगीत दोन नवनिर्वाचित नगरसेवकांसह किमान 10 जण भाजले गेले. या घटनेनंतर पुरंदर तालुक्यातील पूज्य खंडोबा मंदिरात रसायनयुक्त भंडारा (हळद पावडर) मोठ्या प्रमाणावर वापरला जात असल्याचे पुन्हा एकदा स्पष्ट झाले आहे. पुणे ग्रामीण पोलिसांनुसार, मिरवणुकीत प्रचंड प्रमाणात भंडारा उधळला जात असताना दिवे, कापूर आणि फटाके यांच्या संपर्कामुळे ही आग लागली.
आग लागल्यानंतर हळद पावडर अचानक पेटली आणि काही क्षणांतच परिस्थिती हाताबाहेर गेली. या घटनेमुळे मिरवणुकीतील सहभागी जखमी झाले असून मंदिर परिसरात भीतीचे वातावरण निर्माण झाले. ही घटना अपघाती असली तरी त्यामागील रसायनमिश्रित भंडाऱ्याचा धोका अधिक गंभीर असल्याचे बोलले जात आहे.
जेजुरी हे खंडोबा मंदिराचे पवित्र स्थान असून ते महाराष्ट्रातील प्रमुख तीर्थक्षेत्रांपैकी एक आहे. राज्यभरातील असंख्य कुटुंबांचे कुलदैवत असलेल्या खंडोबाच्या दर्शनासाठी दररोज हजारो भाविक येथे येतात. देवतेवर आणि मंदिराच्या संरचनेवर हळद अर्पण करण्याची परंपरा जुनी असल्याने परिसरात भंडाऱ्याची मोठ्या प्रमाणात विक्री होते. मात्र, स्थानिक नागरिक आणि पुजाऱ्यांचा आरोप आहे की गेल्या काही वर्षांपासून रासायनिक भेसळयुक्त हळद सर्रास विकली जात आहे.
या प्रकारामुळे सार्वजनिक आरोग्य आणि भाविकांच्या सुरक्षिततेवर गंभीर परिणाम होत असल्याचे सांगण्यात येत आहे. राज्याच्या अन्न व औषध प्रशासनावर (FDA) नियमित तपासणी न केल्याचा ठपका ठेवण्यात आला आहे. मंदिरातील एका वरिष्ठ पुजाऱ्याने संताप व्यक्त करत सांगितले की, कठोर कारवाई झाली असती तर रसायनयुक्त भंडारा विकण्याचे धाडस कोणी केले नसते.
दरम्यान, FDA पुणेचे सह आयुक्त दिगंबर भोगवडे यांनी प्रहार डिजिटलला सांगितले की, शहरातून भंडाऱ्याचे नमुने घेतले असून हळद वाहतूक करणारे वाहन जप्त करण्यात आले आहे. हे नमुने प्रयोगशाळेत तपासले जातील आणि त्यानंतरच भेसळीबाबत ठोस माहिती मिळेल.
ही समस्या नवीन नसल्याचेही स्पष्ट झाले आहे. 2015 मध्ये डेक्कन कॉलेज पोस्ट ग्रॅज्युएट अँड रिसर्च इन्स्टिट्यूट आणि कॉलेज ऑफ इंजिनिअरिंग पुणे यांच्या तज्ञांनी मंदिर परिसराची तपासणी करून दूषित हळदीमुळे मंदिराच्या दगडी संरचनेला नुकसान होत असल्याचा इशारा दिला होता. पुजाऱ्यांनी सांगितले की, दीर्घकाळ संपर्कामुळे त्वचेचे आजार उद्भवले आहेत.
स्थानिक कार्यकर्त्यांनी भेसळयुक्त भंडारा तयार करणाऱ्या उत्पादन युनिट्स बंद करण्याची मागणी केली आहे. मुख्य विश्वस्त मंगेश घोणे यांनी सांगितले की, फक्त विक्रेत्यांवर कारवाई करून उपयोग नाही, मूळ स्रोत थांबवणे आवश्यक आहे. तर जेजुरी नगरपरिषदेचे नवनिर्वाचित अध्यक्ष जयदीप बारभाई यांनी स्पष्ट शब्दांत सांगितले की, भाविकांच्या सुरक्षेशी तडजोड केली जाणार नाही आणि श्रद्धेचा गैरफायदा घेणाऱ्यांवर कठोर कारवाई केली जाईल.
