21 आदिवासी जिल्ह्यांमध्ये विशेष आरोग्य मोहीम
लवकर निदान व उपचारांवर आरोग्य विभागाचा भर
राज्याच्या आरोग्य विभागाने राबवलेल्या विशेष सिकलसेल तपासणी मोहिमेत मोठे यश मिळाले आहे. अवघ्या 24 दिवसांत सुमारे 9,700 नवीन सिकलसेल रुग्ण आणि 82 हजारांहून अधिक वाहकांची ओळख पटवण्यात आली आहे. या मोहिमेत 21 आदिवासी बहुल जिल्ह्यांवर विशेष लक्ष केंद्रित करण्यात आले होते. सिकलसेल रोगाची लवकर ओळख, वेळेवर उपचार आणि समुपदेशन हा या उपक्रमाचा मुख्य उद्देश आहे. या मोहिमेमुळे राज्यातील सिकलसेल नियंत्रणाच्या प्रयत्नांना बळ मिळाले आहे.
पुणे : राज्याच्या आरोग्य विभागाने राबवलेल्या विशेष मोहिमेदरम्यान 9,700 हून अधिक नवीन सिकलसेल रुग्ण आणि 82,000 पेक्षा जास्त वाहक आढळून आले आहेत. अरुणोदय स्पेशल सिकलसेल ॲनिमिया मोहीम ही विशेषतः 0 ते 40 वयोगटातील नागरिकांच्या तपासणीसाठी 15 जानेवारीपासून सुरू करण्यात आली होती. ही मोहीम सुरुवातीच्या मुदतीनंतर वाढवून 7 ते 9 फेब्रुवारीपर्यंत राबवण्यात आली.
या मोहिमेचे मुख्य उद्दिष्ट सिकलसेल रोगाची लवकर ओळख, वेळीच उपचार आणि योग्य संदर्भ सेवा उपलब्ध करून देणे हे होते. विशेष मोहिमेअंतर्गत ठाणे, नाशिक, नंदुरबार, अमरावती, गोंदिया, गडचिरोली, पालघर, नागपूर, वर्धा, चंद्रपूर, भंडारा, यवतमाळ, धुळे, जळगाव, बुलढाणा, नांदेड, वाशीम, अकोला, छत्रपती संभाजीनगर आणि अहिल्यानगर अशा 21 आदिवासी बहुल जिल्ह्यांचा समावेश करण्यात आला.
आरोग्य विभागाच्या आकडेवारीनुसार, अवघ्या 24 दिवसांत 9,725 नवीन सिकलसेल रुग्ण आणि 82,205 वाहक रुग्णांची ओळख पटवण्यात आली. त्यामुळे राज्यातील एकूण सिकलसेल रुग्णांची संख्या 22,145 तर वाहकांची संख्या 2,06,480 इतकी झाली आहे.
तपासणीसाठी विद्राव्यता चाचणी वापरण्यात आली, जी हिमोग्लोबिन एस ची उपस्थिती ओळखण्यासाठी जलद आणि किफायतशीर पद्धत मानली जाते. सिकलसेल रुग्णांना दोन्ही पालकांकडून असामान्य जनुके वारशाने मिळतात, तर वाहकांकडे एक सामान्य आणि एक सिकल जनुक असते. वाहकांना सहसा लक्षणे नसतात, मात्र काही विशिष्ट परिस्थितीत आरोग्याच्या गुंतागुंतींचा धोका संभवतो.
दोन्ही पालक वाहक असतील तर त्यांच्या अपत्याला 25 टक्के सिकलसेल रोग, 50 टक्के वाहक आणि 25 टक्के पूर्णपणे सामान्य असण्याची शक्यता असते. रुग्णांची ओळख पटल्यावर त्यांना अनुवांशिक समुपदेशन दिले जाते. नवविवाहित जोडपे किंवा गर्भवती महिलांना चाचणीनंतर सर्व पर्यायांची माहिती देऊन शासकीय रुग्णालयांमध्ये आवश्यक मदत उपलब्ध करून दिली जाते, अशी माहिती आरोग्य विभागातील डॉक्टरांनी दिली.
