*चंद्रशेखर तेली, जामसंडे.*
आज नवरात्रीतील तिसरी माळ आहे. चंद्रघंटा देवी हा दुर्गा देवीचा तिसरा अवतार आहे. तिच्या मस्तकावर अर्धचंद्र आहे जो घंटेसारखा दिसतो, त्यामुळे तिला “चंद्रघंटा” असे नाव पडले आहे. चंद्रघंटा देवीचं रूप योद्ध्याचं असून ती सिंहावर आरूढ आहे. तिच्या दहा हातांत शस्त्रे आहेत, ज्यात तिरकमठा, खड्ग, त्रिशूळ, गदा, कमल आणि इतर आयुध आहेत.
नवरात्रि हा शक्तीची उपासना करण्याचा काळ आहे. देवीच्या नवविध रुपांची नवरात्रातील पूजा करताना, प्रत्येक रूपाच्या विशिष्ट गुणांचा सन्मान करणे, आणि त्या गुणांद्वारे आपल्याला आत्मशक्ती प्राप्त करणे, हे उद्दिष्ट असते. चंद्रघंटा देवीच्या पूजेमुळे भक्तांना शांती, साहस, आणि नकारात्मकता नष्ट करण्याची शक्ती प्राप्त होते.
चंद्रघंटा देवीची कथा अशी आहे की,
एकदा असुरराज महिषासुराने स्वर्गलोकावर आक्रमण केले आणि देवतांना पराजित केले. देवता घाबरून भगवान शिव आणि विष्णूंकडे मदतीसाठी गेले. देवांच्या प्रार्थनेवरून देवी दुर्गेने चंद्रघंटा स्वरूप धारण केले. या स्वरूपात माता चंद्रघंटा सिंहावर आरूढ झाली आणि युद्धात उतरली. तिच्या तिसऱ्या डोळ्यातून ती अग्निज्वाळा फेकते, तिच्या हातात विविध अस्त्र-शस्त्र आहेत, ज्यामुळे ती असुरांवर विजय मिळवते.
चंद्रघंटा देवीची पूजा केल्याने भक्तांमध्ये साहस, निडरता, आणि धैर्य यांचे गुण विकसित होतात. तिची कृपा लाभल्याने भक्तांना दु:ख, संकट, आणि अडचणींवर मात करण्याची शक्ती प्राप्त होते.
चंद्रघंटा देवी शांतता आणि शौर्याचे प्रतीक आहे. तिच्या पूजा केल्याने भक्तांना आत्मविश्वास, निडरता आणि नकारात्मक ऊर्जा दूर करण्याची प्रेरणा मिळते. ती भक्तांच्या भयाचा नाश करते आणि त्यांच्या मनात शांती प्रस्थापित करते.
चंद्रघंटा देवीला दूध, खीर, आणि पांढऱ्या रंगाचे मिठाई अर्पण करणे शुभ मानले जाते. या प्रसादाच्या अर्पणाने भक्तांवर देवीची कृपा होते.
चंद्रघंटा देवीची मंदिरे भारतभर पसरलेली आहेत. त्यात प्रमुख मंदिरे हे वाराणसी आणि हिमाचल प्रदेशमध्ये आहेत.
देवी चंद्रघंटा हिची पूजा भारतातील अनेक ठिकाणी केली जाते, पण काही प्रसिद्ध मंदिरं तिच्या भक्तांसाठी विशेष महत्त्वाची आहेत. पैकी खालील काही मुख्य मंदिरे प्रसिद्ध आहेत.
1. चामुंडा देवी मंदिर, हिमाचल प्रदेश
हे मंदिर हिमाचल प्रदेशातील कांग्रा जिल्ह्यातील चामुंडा गावात स्थित आहे. चामुंडा देवीला देवी चंद्रघंटाच्या रूपातही पूजलं जातं.मंदिरात देवीच्या एक मूर्ती आहे जी अत्यंत प्राचीन मानली जाते आणि निसर्गाच्या रम्य परिसरात हे मंदिर वसलेले आहे.
येथे देवीची पूजा केल्याने भक्तांना संरक्षण, साहस, आणि आत्मविश्वास प्राप्त होतो, अशी मान्यता आहे.
2. देवी चंद्रघंटा मंदिर, वाराणसी, उत्तर प्रदेश
उत्तर प्रदेशातील वाराणसी येथे देवी चंद्रघंटा मंदिर आहे, जिथे मोठ्या प्रमाणात भाविक तिच्या दर्शनासाठी येतात.
हे मंदिर देवीच्या उग्र रूपाचे प्रतीक आहे, त्यामुळे येथे देवीला युद्धाच्या देवतेच्या रूपात पूजलं जातं.
3. श्री चामुंडेश्वरी देवी मंदिर, मैसूर, कर्नाटक
हे मंदिर मैसूरच्या चामुंडी पर्वतावर आहे, जिथे देवी चामुंडेश्वरीला चंद्रघंटाच्या स्वरूपात पूजलं जातं.
मंदिर दक्षिण भारतीय वास्तुकलामध्ये बांधलेले असून, येथून मैसूर शहराचे विहंगम दृश्य पाहायला मिळते.
नवरात्रात येथे मोठ्या उत्साहात देवीची पूजा होते.
4. चंद्रघंटा देवी मंदिर, त्रिवेणी घाट, हरिद्वार, उत्तराखंड
हरिद्वारमधील त्रिवेणी घाटावर देवी चंद्रघंटा मंदिर आहे. हे ठिकाण गंगा नदीच्या काठावर वसलेले आहे.
चंद्रघंटा देवीची पूजा केल्याने भक्तांना मानसिक शांती, भावनात्मक स्थिरता, आणि शौर्य मिळते. तिची उपासना केल्याने आत्मविश्वास वाढतो आणि अवघड परिस्थितीत धैर्याने सामोरे जाण्याची शक्ती प्राप्त होते.
भक्तांना नकारात्मक ऊर्जेपासून संरक्षण मिळते. तिसऱ्या दिवशी देवीच्या या रूपाची पूजा केल्याने भक्तांना आत्मिक बल, संकल्पशक्ती आणि शौर्य मिळते. जीवनातील आव्हानांना सामोरे जाण्याचे सामर्थ्य प्राप्त होते.
