मुलांच्या संगोपनात प्रोत्साहन, नम्रता आणि भावनिक आधाराचे महत्त्व
प्रसिद्ध महिलांनी सांगितले यशस्वी आणि संवेदनशील पालकत्वाचे सूत्र
काळ बदलला असला तरी मुलांच्या संगोपनातील काही मूल्ये आजही तितकीच महत्त्वाची मानली जातात. जगभरातील अनेक प्रसिद्ध आणि प्रभावशाली मातांनी मुलांना परिपूर्णतेपेक्षा चांगले संस्कार देण्यावर भर दिला आहे. मिशेल ओबामा, सुधा मूर्ती, सेरेना विल्यम्स, मेघन मार्कल आणि केट विन्सलेट यांनी पालकत्वाबाबत महत्त्वाचे विचार मांडले आहेत. मुलांशी भावनिक नाते, प्रोत्साहन, नम्रता आणि आत्मविश्वास यांना त्यांनी विशेष महत्त्व दिले आहे. या विचारांमधून आधुनिक पालकांना मुलांचे संगोपन अधिक संवेदनशील आणि सकारात्मक पद्धतीने करण्याचा मार्ग मिळू शकतो.
नवी दिल्ली : बदलत्या जीवनशैलीमुळे मुलांच्या संगोपनाच्या पद्धतीत अनेक बदल झाले असले तरी काही पालकत्वाचे तत्त्वज्ञान आजही तितकेच प्रभावी मानले जाते. जगभरातील अनेक प्रसिद्ध महिलांनी आपल्या अनुभवातून मुलांच्या संगोपनाबाबत महत्त्वाचे विचार मांडले आहेत.
मिशेल ओबामा यांनी मुलांवर सतत टीका करण्याऐवजी त्यांना प्रोत्साहन देण्याची गरज असल्याचे सांगितले आहे. एका मुलाखतीत त्यांनी अनेक पालक मुलांच्या चुका शोधण्यात अधिक लक्ष देतात, असे नमूद केले. मात्र मुलांना भावनिकदृष्ट्या सुरक्षित वाटण्यासाठी त्यांना आत्मविश्वास देणे अधिक महत्त्वाचे असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
सुधा मूर्ती यांनी मुलांना नम्रता आणि दयाळूपणाचे संस्कार देण्यावर भर दिला आहे. त्यांनी अनेकदा सांगितले आहे की, मुलांनी मागितलेली प्रत्येक गोष्ट देणे म्हणजे प्रेम नव्हे. पैशाचे मूल्य, कठोर परिश्रम आणि साधेपणा यांची जाणीव मुलांना करून देणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले आहे.
टेनिसपटू सेरेना विल्यम्स हिने मुलं मोठ्यांचे वर्तन पाहून शिकतात, असे मत व्यक्त केले आहे. तिच्या मते, तिच्या आई-वडिलांनी कायम प्रोत्साहन दिल्यामुळे तिच्या व्यक्तिमत्त्वावर सकारात्मक परिणाम झाला. त्यामुळे पालकांनी फक्त सूचना देण्याऐवजी स्वतः उदाहरण घालून द्यावे, असा तिचा सल्ला आहे.
मेघन मार्कल यांनी मुलांशी भावनिक नाते मजबूत असणे गरजेचे असल्याचे सांगितले आहे. मुलांना फक्त परीक्षांसाठी नव्हे तर आयुष्यासाठी तयार करण्यावर पालकांनी भर द्यावा, असे त्या म्हणाल्या. मुलांचे विचार ऐकणे, त्यांना भावनिक आधार देणे आणि आत्मविश्वासाने वाढण्यासाठी सुरक्षित वातावरण तयार करणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
केट विन्सलेट यांनी मुलांवर परिपूर्णतेचा दबाव टाकू नये, असे सांगितले आहे. मुलांसमोर स्वतःच्या दिसण्याबद्दल नकारात्मक बोलणे टाळावे, कारण मुले अशा गोष्टी सहज आत्मसात करतात, असे त्यांनी स्पष्ट केले. आत्मविश्वास, आत्मस्वीकृती आणि सकारात्मक विचार हे मुलांच्या विकासासाठी अधिक महत्त्वाचे असल्याचा सल्ला त्यांनी दिला.
या सर्व प्रसिद्ध मातांनी दिलेले सल्ले आधुनिक पालकांसाठी प्रेरणादायी ठरत आहेत. मुलांचे संगोपन करताना केवळ यश किंवा परिपूर्णतेपेक्षा चांगले संस्कार, आत्मविश्वास आणि भावनिक आधार यांना अधिक महत्त्व देणे आवश्यक असल्याचे या विचारांतून स्पष्ट होते.
