डिकवल-आनंदनगर येथील ओढ्यावर वनराई बंधाऱ्याची उभारणी
शेतकरी आणि जैवविविधतेला होणार लाभ
WCSSचा जलसंधारणासाठी पुढाकार; विहिरींची पाणीपातळी वाढविण्यासह वन्यजीवांसाठीही ठरणार उपयुक्त
सिंधुदुर्ग : डिकवल-आनंदनगर येथील ओढ्यावर शेतकऱ्यांच्या पाणीविषयक गरजा पूर्ण करण्यासह स्थानिक जलस्रोतांचे संवर्धन करण्याच्या उद्देशाने वाइल्डलाईफ कन्झर्वेशन सोसायटी ऑफ सिंधुदुर्ग (WCSS) यांच्या पुढाकारातून वनराई बंधाऱ्याची उभारणी करण्यात आली आहे.
पावसाळ्यात ओढ्यातून वाहून जाणारे पाणी अडवून त्याचा स्थानिक पातळीवर साठा करणे, तसेच जमिनीतील पाण्याचे पुनर्भरण वाढविणे हा या उपक्रमाचा प्रमुख उद्देश आहे. या वनराई बंधाऱ्यामुळे परिसरातील विहिरींच्या पाणीपातळीत वाढ होण्यास मदत होण्याची अपेक्षा असून, उन्हाळ्यात शेतीसाठी पाण्याची उपलब्धता टिकवून ठेवण्यासही याचा उपयोग होऊ शकतो.
या उपक्रमाचे वैशिष्ट्य म्हणजे शेतकऱ्यांना होणाऱ्या लाभासोबतच स्थानिक जैवविविधतेलाही याचा सकारात्मक फायदा मिळणार आहे. ओढ्यात पाणीसाठा उपलब्ध राहिल्यामुळे परिसरातील पक्षी, उभयचर, सरपटणारे प्राणी आणि इतर वन्यजीवांसाठी पाण्याचा स्रोत निर्माण होण्यास मदत होईल. विशेषतः उन्हाळ्यात नैसर्गिक जलस्रोत आटत असताना वन्यजीवांच्या पिण्याच्या पाण्याची गरज भागविण्यास हा साठा पूरक ठरू शकतो.
ग्रामीण भागात उपलब्ध स्थानिक साधनसामग्री आणि लोकसहभागाच्या माध्यमातून राबविता येणारा वनराई बंधारा हा जलसंधारणाचा प्रभावी प्रकार आहे. पावसाचे पाणी अडविणे, भूजल पुनर्भरणाला चालना देणे आणि स्थानिक परिसंस्थेला आधार देणे या दृष्टीने अशा उपक्रमांचे विशेष महत्त्व आहे.
शेतकऱ्यांची जलसुरक्षा आणि निसर्ग संवर्धन यांचा समन्वय साधणारा WCSSचा हा उपक्रम शाश्वत जलव्यवस्थापन आणि मानव-वन्यजीव सहअस्तित्वाच्या दिशेने एक सकारात्मक पाऊल ठरत आहे.
