76 HSC आणि 31 SSC केंद्रांवर कारवाई, बोर्डाचा शून्य-सहिष्णुतेचा इशारा
30 लाखांहून अधिक विद्यार्थ्यांसाठी कडक देखरेखीत परीक्षा
महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक आणि उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळाने बोर्ड परीक्षांतील गैरप्रकारांविरोधात कडक भूमिका घेतली आहे. गेल्या वर्षी कॉपी प्रकरणे आढळलेल्या सर्व परीक्षा केंद्रांना 2026 च्या परीक्षांपासून वगळण्यात आले आहे. 30 लाखांहून अधिक विद्यार्थ्यांच्या परीक्षा पारदर्शक आणि निष्पक्ष पद्धतीने घेण्याचा निर्धार मंडळाने केला आहे. यंदा सीसीटीव्ही, ड्रोन पाळत आणि विशेष पथकांद्वारे काटेकोर नियंत्रण ठेवले जाणार आहे. या निर्णयामुळे कॉपीमुक्त परीक्षा आणि प्रामाणिक विद्यार्थ्यांचे संरक्षण सुनिश्चित होणार आहे.
पुणे : महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक आणि उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळाने (MSBSHSE) बोर्ड परीक्षांमधील गैरप्रकारांविरोधात पुन्हा एकदा कडक इशारा दिला आहे. फेब्रुवारी-मार्च 2025 मध्ये ज्या केंद्रांवर सामूहिक कॉपी आढळून आली होती, अशी सर्व केंद्रे 2026 च्या परीक्षेच्या यादीतून वगळण्यात आली आहेत, अशी घोषणा MSBSHSE चे अध्यक्ष त्रिगुण कुलकर्णी यांनी गुरुवारी पत्रकार परिषदेत केली.
मंडळ SSC आणि HSC च्या परीक्षा घेण्याच्या तयारीत असून, यंदा 30 लाखांहून अधिक विद्यार्थी परीक्षेला बसणार आहेत. गेल्या वर्षी राज्यभरातील 76 उच्च माध्यमिक (HSC) आणि 31 माध्यमिक (SSC) परीक्षा केंद्रांवर गैरप्रकार आढळून आले होते. या सर्व केंद्रांना यंदा परीक्षा आयोजनापासून रोखण्यात आले आहे.
कुलकर्णी यांनी स्पष्ट केले की, शून्य-सहिष्णुतेचे धोरण पुढेही कायम राहणार असून, भविष्यात कोणत्याही केंद्रावर गैरप्रकार आढळल्यास त्या केंद्राचे तत्काळ रद्दीकरण केले जाईल. रद्द करण्यात आलेली केंद्रे विविध विभागीय मंडळांमध्ये पसरलेली आहेत.
छत्रपती संभाजीनगर विभागात सर्वाधिक 28 HSC आणि 10 SSC केंद्रे रद्द करण्यात आली आहेत. त्यापाठोपाठ पुणे (12 HSC, 7 SSC), नागपूर (10 HSC, 6 SSC), लातूर (8 HSC, 7 SSC), मुंबई (5 SSC) आणि कोकण विभागात 5 केंद्रे रद्द करण्यात आली आहेत. अमरावती आणि नाशिक येथे केवळ HSC केंद्रांवर कारवाई करण्यात आली आहे.
बारावीच्या परीक्षा 10 फेब्रुवारीपासून तर दहावीच्या परीक्षा 20 फेब्रुवारीपासून सुरू होणार आहेत. कॉपीमुक्त परीक्षा सुनिश्चित करण्यासाठी बहुस्तरीय देखरेख व्यवस्था उभारण्यात आली आहे. प्रत्येक जिल्ह्यात संवेदनशील आणि अतिसंवेदनशील केंद्रांची ओळख करण्यात आली असून, परीक्षा हॉल आणि संबंधित सर्व खोल्यांमध्ये सीसीटीव्ही अनिवार्य करण्यात आला आहे.
सीसीटीव्ही फुटेजचे सुरक्षित साठवण, जिल्हा दक्षता समिती आणि राज्यस्तरीय समितीमार्फत देखरेख केली जाणार आहे. संवेदनशील केंद्रांवर ड्रोनद्वारे पाळत ठेवण्यात येणार असून, फ्लाइंग स्क्वॉड्स आणि स्थिर पथके तैनात असतील. प्रत्येक पथकात किमान एक महिला अधिकारी असणार आहे.
प्रश्नपत्रिका आणि उत्तरपत्रिकांच्या वाहतुकीसाठी आवश्यकतेनुसार सरकारी वाहने वापरण्यात येणार असून, प्रत्येक वाहतुकीदरम्यान पोलीस किंवा होमगार्ड तैनात असतील. महाराष्ट्र गैरव्यवहार प्रतिबंधक कायदा, 1982 अंतर्गत कठोर कारवाई करण्यात येणार असल्याचेही स्पष्ट करण्यात आले आहे.
परीक्षा काळात परीक्षा केंद्राच्या 500 मीटर परिसरातील फोटोकॉपी दुकाने बंद ठेवण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत. यावेळी उपस्थित असलेले शिक्षण आयुक्त सचिंद्रप्रत सिंग म्हणाले की, प्रामाणिक विद्यार्थ्यांचे संरक्षण आणि परीक्षा व्यवस्थेवरील जनतेचा विश्वास पुनर्स्थापित करणे हा या सर्व उपाययोजनांचा मुख्य उद्देश आहे.
गैरप्रकार करणाऱ्या केंद्रांवर कारवाई केल्याने स्पष्ट संदेश जातो आणि विद्यार्थ्यांसाठी निष्पक्ष, विश्वासार्ह व तणावमुक्त परीक्षा वातावरण निर्माण होईल, असा विश्वास अधिकाऱ्यांनी व्यक्त केला.
